python

关注公众号 jb51net

关闭
首页 > 脚本专栏 > python > Python基本数据类型和打印

Python基本数据类型和打印的操作指南

作者:xq9527

Python是一种简洁易读的编程语言,拥有丰富的内置数据类型,掌握基本数据类型和打印输出是学习Python的第一步,也是编程的基础技能,本文小编为大家详细说说

概述

Python是一种简洁易读的编程语言,拥有丰富的内置数据类型。掌握基本数据类型和打印输出是学习Python的第一步,也是编程的基础技能。

基本数据类型

1. 数值类型

整数 (int)

# 正整数
x = 10
age = 18
myNum = 123
myNumber = 456
_Number = 789

# 负整数
negative_num = -5

# 大整数(Python支持任意精度)
big_number = 123456789012345678901234567890

print(x)        # 输出: 10
print(age)      # 输出: 18
print(myNum)    # 输出: 123

浮点数 (float)

# 小数
y = 3.14
pi = 3.14159
temperature = -2.5

# 科学计数法
scientific = 1.23e-4  # 0.000123

print(y)           # 输出: 3.14
print(f"π的值是: {pi}")

2. 字符串 (str)

# 单引号字符串
name = "Alice"
the_name = "name"
letter = "abhbabsbbabw"

# 双引号字符串
message = "Hello, World!"

# 多行字符串
multi_line = """这是第一行
这是第二行
这是第三行"""

# 字符串操作
upper_letter = letter.upper()  # 转换为大写
print(upper_letter)            # 输出: ABHBABSBBABW
print(name)                    # 输出: Alice

3. 布尔值 (bool)

# 布尔值只有两个:True 和 False
is_valid = True
e = False
flag = True

print(e)        # 输出: False
print(flag)     # 输出: True

# 布尔值常用于条件判断
age = 18
if age >= 18:
    print("你已经成年了")  # 输出: 你已经成年了
else:
    print("你还未成年")

4. 复合数据类型(简要介绍)

列表 (list) - 可变有序集合

my_list = [1, 2, 3, 4, 5]
fruits = ["苹果", "香蕉", "橙子"]
mixed_list = [1, "hello", 3.14, True]

元组 (tuple) - 不可变有序集合

my_tuple = (1, 2, 3, 4, 5)
coordinates = (10, 20)

字典 (dict) - 键值对集合

my_dict = {'name': '徐庆', 'age': 18}
student = {"姓名": "张三", "年龄": 20, "成绩": 85}

集合 (set) - 无序不重复元素

my_set = {1, 2, 3, 4, 5}
unique_numbers = {1, 2, 2, 3, 3, 4}  # 自动去重为 {1, 2, 3, 4}

变量命名规则

合法的变量名

# ✓ 正确的命名方式
age = 18           # 全小写
myName = "Alice"   # 驼峰命名法
my_number = 42     # 下划线分隔(推荐)
_number = 789      # 下划线开头
name123 = "test"   # 字母数字组合

print(age)         # 输出: 18
print(myName)      # 输出: Alice

命名规范建议

打印输出 (print)

基本打印

# 打印字符串
print("Hello, World!")           # 输出: Hello, World!

# 打印变量
x = 10
print(x)                         # 输出: 10

# 打印多个值
print("name   --- >  " + name)   # 字符串拼接
print(111)                       # 输出: 111
print(True)                      # 输出: True

格式化打印

1. 字符串拼接

name = "Alice"
age = 18
print("My name is " + name)                    # 输出: My name is Alice
print("name   --- >  " + name)                 # 输出: name   --- >  Alice

2. f-string格式化(推荐)

name = "Alice"
age = 18
print(f"My name is {name}")                    # 输出: My name is Alice
print(f"我今年{age}岁")                        # 输出: 我今年18岁
print(f"姓名: {name}, 年龄: {age}")            # 输出: 姓名: Alice, 年龄: 18

3. format方法

name = "Alice"
print("My name is {}".format(name))            # 输出: My name is Alice
print("姓名: {}, 年龄: {}".format(name, 18))   # 输出: 姓名: Alice, 年龄: 18

4. %格式化(较老的方式)

name = "Alice"
print("My name is %s" % name)                  # 输出: My name is Alice
print("姓名: %s, 年龄: %d" % (name, 18))       # 输出: 姓名: Alice, 年龄: 18

高级打印技巧

# 打印换行
print("第一行")
print("第二行")

# 不换行打印
print("Hello", end=" ")
print("World")                                 # 输出: Hello World

# 分隔符自定义
print("apple", "banana", "orange", sep="-")    # 输出: apple-banana-orange

# 打印到文件
with open("output.txt", "w") as f:
    print("保存到文件的内容", file=f)

用户输入 (input)

基本输入

# 获取用户输入
user_input = input("请输入内容: ")
print(f"你输入的是: {user_input}")

# 输入数字(需要转换类型)
get_input = input("请输入数字:")
number = int(get_input)  # 转换为整数
print(f"你输入的数字是: {number}")

输入验证示例

# 安全的数字输入
def get_number_input(prompt):
    while True:
        try:
            user_input = input(prompt)
            number = int(user_input)
            return number
        except ValueError:
            print("请输入有效的数字!")

# 使用示例
# age = get_number_input("请输入您的年龄: ")

字符串格式化

f-string(最推荐)

name = "Alice"
age = 18
score = 95.5

# 基本格式化
print(f"姓名: {name}")                          # 输出: 姓名: Alice
print(f"年龄: {age}")                           # 输出: 年龄: 18

# 数字格式化
print(f"成绩: {score:.1f}")                     # 输出: 成绩: 95.5
print(f"成绩: {score:.2f}")                     # 输出: 成绩: 95.50

# 表达式计算
print(f"明年年龄: {age + 1}")                   # 输出: 明年年龄: 19

format方法

name = "Alice"
age = 18

# 位置参数
print("姓名: {}, 年龄: {}".format(name, age))

# 关键字参数
print("姓名: {name}, 年龄: {age}".format(name=name, age=age))

# 数字格式化
print("成绩: {:.2f}".format(95.567))            # 输出: 成绩: 95.57

类型转换

基本类型转换

# 字符串转数字
str_num = "123"
int_num = int(str_num)          # 转为整数
float_num = float(str_num)      # 转为浮点数

print(int_num)                  # 输出: 123
print(float_num)                # 输出: 123.0

# 数字转字符串
num = 42
str_num = str(num)
print(f"数字{num}转为字符串: '{str_num}'")

# 布尔转换
print(bool(0))                  # 输出: False
print(bool(1))                  # 输出: True
print(bool(""))                 # 输出: False
print(bool("hello"))            # 输出: True

实用转换示例

# 用户输入数字处理
user_input = input("请输入一个数字: ")
try:
    number = int(user_input)
    print(f"输入的数字是: {number}")
    print(f"数字的平方是: {number ** 2}")
except ValueError:
    print("输入的不是有效数字!")

条件语句

if-else语句

# 基本条件判断
age = 18
if age >= 18:
    print("你已经成年了")
else:
    print("你还未成年")

# 多重条件判断
score = 85
if score >= 90:
    print("优秀")
elif score >= 80:
    print("良好")
elif score >= 60:
    print("及格")
else:
    print("不及格")

数字判断示例

# 判断奇偶数
get_input = input("请输入数字:")
number = int(get_input)

if number % 2 == 0:
    print("是偶数")
else:
    print("是奇数")

# 判断素数(简单版本)
if number == 2:
    print("是素数")
elif number < 2:
    print("不是素数")
else:
    is_prime = True
    for i in range(2, int(number ** 0.5) + 1):
        if number % i == 0:
            is_prime = False
            break
    if is_prime:
        print("是素数")
    else:
        print("不是素数")

实用示例

1. 简单计算器

def simple_calculator():
    print("=== 简单计算器 ===")
    
    # 获取用户输入
    num1 = float(input("请输入第一个数字: "))
    operator = input("请输入运算符 (+, -, *, /): ")
    num2 = float(input("请输入第二个数字: "))
    
    # 执行计算
    if operator == "+":
        result = num1 + num2
    elif operator == "-":
        result = num1 - num2
    elif operator == "*":
        result = num1 * num2
    elif operator == "/":
        if num2 != 0:
            result = num1 / num2
        else:
            print("错误:除数不能为零")
            return
    else:
        print("错误:无效的运算符")
        return
    
    # 输出结果
    print(f"结果: {num1} {operator} {num2} = {result}")

# 使用示例(取消注释运行)
# simple_calculator()

2. 个人信息录入系统

def personal_info_system():
    print("=== 个人信息录入系统 ===")
    
    # 收集信息
    name = input("请输入姓名: ")
    age = int(input("请输入年龄: "))
    height = float(input("请输入身高(cm): "))
    is_student_input = input("是否为学生?(y/n): ")
    is_student = is_student_input.lower() == 'y'
    
    # 显示信息
    print("\n=== 个人信息 ===")
    print(f"姓名: {name}")
    print(f"年龄: {age}岁")
    print(f"身高: {height}cm")
    print(f"学生身份: {'是' if is_student else '否'}")

# 使用示例(取消注释运行)
# personal_info_system()

3. 成绩等级判断系统

def grade_system():
    print("=== 成绩等级判断系统 ===")
    
    # 获取成绩
    chinese = float(input("请输入语文成绩: "))
    math = float(input("请输入数学成绩: "))
    english = float(input("请输入英语成绩: "))
    
    # 计算平均分
    average = (chinese + math + english) / 3
    
    # 判断等级
    if average >= 90:
        grade = "优秀"
    elif average >= 80:
        grade = "良好"
    elif average >= 70:
        grade = "中等"
    elif average >= 60:
        grade = "及格"
    else:
        grade = "不及格"
    
    # 输出结果
    print(f"\n平均成绩: {average:.2f}")
    print(f"等级评定: {grade}")

# 使用示例(取消注释运行)
# grade_system()

学习建议

  1. 多动手练习 - 亲自编写代码比只看文档更重要
  2. 理解概念 - 不要死记硬背,要理解每种数据类型的用途
  3. 注意细节 - 变量命名、缩进、语法等都要规范
  4. 循序渐进 - 从简单的打印开始,逐步学习复杂的概念
  5. 善用调试 - 遇到问题时学会使用print()调试

常见错误提醒

# ❌ 错误示例
# 1. 变量未定义就使用
# print(undefined_var)  # NameError

# 2. 字符串和数字直接拼接
# print("年龄: " + 18)  # TypeError

# 3. 输入转换错误
# user_input = input("输入数字: ")
# number = int(user_input)  # 如果输入非数字会报错

# ✓ 正确做法
# 1. 先定义变量
message = "Hello"
print(message)

# 2. 使用格式化
age = 18
print(f"年龄: {age}")

# 3. 安全转换
user_input = input("输入数字: ")
try:
    number = int(user_input)
    print(f"你输入了: {number}")
except ValueError:
    print("请输入有效数字!")

以上就是Python基本数据类型和打印的操作指南的详细内容,更多关于Python基本数据类型和打印的资料请关注脚本之家其它相关文章!

您可能感兴趣的文章:
阅读全文